Społeczeństwo bezgotówkowe – realny obraz niedalekiej przyszłości?

Autorem komentarza jest Joanna Pieńkowska-Olczak, Country Manager PayU S.A. w Polsce

Płatności bezgotówkowe niosą za sobą szereg korzyści, zarówno dla konsumentów, przedsiębiorców, jak i całej gospodarki. Rozliczenia elektroniczne są znacznie szybsze, tańsze i wygodniejsze. Przede wszystkim są jednak znacznie bezpieczniejsze: gwarantują większą przejrzystość życia gospodarczego, niwelują działanie szarej strefy i korupcję. Szybkie transakcje elektroniczne nie wymagające wydawania gotówki są preferowane również przez przedsiębiorców.

Zalety płatności bezgotówkowych zostały także zauważone przez rządy wielu krajów:

  • w Szwecji od 2009 roku obrót gotówki spadł o 40%, a tamtejszy bank centralny prowadzi zaawansowane prace nad wprowadzeniem e-korony;
  • z kolei Narodowy Bank Danii zaprzestał od 2016 roku drukowania banknotów;
  • natomiast pozycję lidera w obszarze płatności bezgotówkowych w Europie zajmuje Szwajcaria, gdzie udział gotówki w obiegu wyniósł w 2016 roku jedynie 4,5%[i].

W Polsce udział gotówki w transakcjach jest jednym z najwyższych w Europie i  wynosi 39%[ii]. Mimo, że zwolenników plastikowego pieniądza i płatności internetowych systematycznie przybywa,  pozostajemy w tyle w stosunku do takich państw regionu jak Estonia, Czechy, Łotwa czy Słowienia.

Mimo to szacuje się, że płatności bezgotówkowe będą zyskiwały w naszym kraju na popularności. Prowadzone są w tym celu programy edukacyjne i kampanie społeczne, jak np. akcja #WartoBezgotowkowo, która ma w tym tygodniu swój finał. Także Ministerstwo Rozwoju prowadzi aktywnie działania mające na celu upowszechnianie płatności bezgotówkowych, w tym także  w urzędach administracji publicznej.

Stopniowe odchodzenie od gotówki można zaobserwować już teraz - ponad 40% Polaków deklaruje, że zdecydowałoby się na płatności wyłącznie elektroniczne. Znacząco rośnie w naszym kraju liczba kart płatniczych, których obecnie jest już prawie 38 milionów[iii], a ubankowienie obywateli wynosi 83%[iv]. Na wzrost popularności płatności bezgotówkowych wpływa również dynamiczny rozwój rynku e-commerce. Do zakupów w sieci przyznaje się już ponad połowa rodaków, z których większość opłaca zamówienie z góry, korzystając z różnych form płatności internetwoych[v].

Mimo rosnącej popularności płatności elektronicznych, gotówka wciąż pozostaje najbardziej preferowanym środkiem płatności wśród konsumentów. W Europie Środkowo-Wschodniej niemal 75% transakcji w miejscu sprzedaży odbywa się za pośrednictwem gotówki[vi].

Z drugiej strony nasze otoczenie będzie wkrótce coraz bardziej zautomatyzowane i oparte na nowoczesnych technologiach, które będą wymagać bezgotówkowych metod płatności. Rozwój i upowszechnianie alternatywnych kanałów transakcji, takich jak płatności zbliżeniowe czy wirtualna rzeczywistość w połączeniu ze sztuczną inteligencją, mobilem oraz nowoczesnymi technikami uwierzytelniania i autoryzacji, znacząco wpłynie na wzrost liczby płatności bezgotówkowych. Innowacje w obszarze FinTech całkowicie zrewolucjonizują rynek płatności na świecie, a Polska jako kraj, którego społeczeństwo charakteryzuje się łatwością przyswajania nowych technologii będzie podążała za globalnymi trendami.

[i] https://www.pymnts.com/global-cash-index/

[ii] jw.

[iii] Dane Narodowego Banku Polskiego,  http://www.nbp.pl/systemplatniczy/karty/q_01_2017.pdf

[iv] http://www.nbp.pl/systemplatniczy/obrot_bezgotowkowy/obrot-bezgotowkowy-2016.pdf

[v] https://www.gemius.pl/wszystkie-artykuly-aktualnosci/najnowsze-dane-o-polskim-e-commerce-juz-dostepne.html

[vi]https://www.pymnts.com/cash/2017/cash-powers-three-quarter-eurozone-payments/